İstanbul'un en görkemli yapılarından Dolmabahçe Sarayı'nın adı neden "Dolmabahçe" oldu? Bugün milyonlarca ziyaretçinin gezdiği sarayın bulunduğu alanın, yüzyıllar önce İstanbul Boğazı'nın bir koyu olduğu ve deniz doldurularak oluşturulduğu biliniyor. Dolmabahçe ismi de tam olarak bu tarihi dönüşümden geliyor.
Dolmabahçe Bir Zamanlar Denizdi
Günümüzde Beşiktaş sahilinde yükselen Dolmabahçe Sarayı'nın bulunduğu alan, Osmanlı'nın ilk dönemlerinde doğal bir koy olarak kullanılıyordu. Özellikle 16. ve 17. yüzyıllarda Osmanlı donanmasının gemileri bu koyda demirliyor, bölge denizcilik faaliyetleri açısından önemli bir merkez olarak öne çıkıyordu.
Ancak zaman içinde padişahların emriyle koy, taş, toprak ve çeşitli dolgu malzemeleri kullanılarak kademeli şekilde dolduruldu. Böylece denizden yeni bir kara parçası kazanıldı.
"Dolma Bahçe" İsmi Böyle Doğdu
Deniz doldurulduktan sonra ortaya çıkan geniş alan, Osmanlı padişahlarının dinlenmesi ve devlet erkânını ağırlaması için düzenlenen Hasbahçe olarak kullanılmaya başlandı.
Bu nedenle halk arasında bölgeye önce "Dolma Bahçe", zamanla da bugünkü yazımıyla "Dolmabahçe" denilmeye başlandı. Kelime anlamı ise oldukça açık: Doldurularak oluşturulmuş bahçe.
Bugün semtin ve sarayın adı olarak kullanılan Dolmabahçe, İstanbul'un coğrafi değişiminin yaşayan en önemli örneklerinden biri kabul ediliyor.
Dolmabahçe Sarayı Neden Yapıldı?
- yüzyıla gelindiğinde Osmanlı Devleti, Avrupa ile siyasi ve diplomatik ilişkilerini güçlendirmeye çalışıyordu. Dönemin padişahı Sultan Abdülmecid, geleneksel saray anlayışını değiştirmek ve devletin gücünü modern mimariyle yansıtmak amacıyla yeni bir saray yaptırmaya karar verdi.
1843 yılında başlayan inşaat yaklaşık 13 yıl sürdü ve 1856 yılında tamamlandı. Böylece Osmanlı Devleti'nin yönetim merkezi, uzun yıllar kullanılan Topkapı Sarayı'ndan Dolmabahçe Sarayı'na taşındı.
Mimarisiyle Dünyanın Sayılı Sarayları Arasında
Dolmabahçe Sarayı, Osmanlı mimarisi ile Avrupa'nın Barok, Rokoko ve Neoklasik mimari anlayışını bir araya getiren en önemli yapılardan biri olarak gösteriliyor.
Sarayda;
- 285 oda,
- 46 salon,
- 68 tuvalet,
- 6 hamam bulunuyor.
Yaklaşık 45 bin metrekarelik kullanım alanına sahip yapı, Boğaz kıyısındaki konumuyla İstanbul'un en çok ziyaret edilen tarihi eserleri arasında yer alıyor.
Atatürk'ün Son Günlerini Geçirdiği Saray
Dolmabahçe Sarayı, yalnızca Osmanlı tarihinin değil, Cumhuriyet tarihinin de en önemli mekânlarından biri.
Cumhuriyet'in kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk, İstanbul'a gelişlerinde bu sarayı çalışma ofisi ve ikametgâh olarak kullandı. Atatürk, 10 Kasım 1938 sabahı saat 09.05'te Dolmabahçe Sarayı'nda hayatını kaybetti.
Bugün saraydaki odasında bulunan saatlerin büyük bölümü, Atatürk'e duyulan saygının simgesi olarak 09.05'i göstermeye devam ediyor.
Her Yıl Milyonlarca Turist Ziyaret Ediyor
Milli Saraylar Başkanlığı'na bağlı olarak hizmet veren Dolmabahçe Sarayı, yerli ve yabancı turistlerin İstanbul'da en çok ziyaret ettiği tarihi yapılar arasında bulunuyor.
Sarayın Kristal Merdivenleri, Muayede Salonu, dev kristal avizesi, Boğaz'a bakan ihtişamlı odaları ve tarihi bahçeleri ziyaretçilerin en fazla ilgi gösterdiği bölümler arasında yer alıyor.
Dolmabahçe İsmi Aslında İstanbul'un Tarihini Anlatıyor
Dolmabahçe adı yalnızca bir semtin veya sarayın adı değil; İstanbul'un yüzyıllar boyunca geçirdiği coğrafi değişimin, Osmanlı mühendisliğinin ve şehir planlamasının da önemli bir simgesi olarak kabul ediliyor.
Bugün Dolmabahçe Sarayı'nın önünde yürüyen milyonlarca insan, aslında bir zamanlar deniz olan bir zeminin üzerinde dolaşıyor. Yüzyıllar önce doldurulan bu koy, günümüzde hem Türkiye'nin hem de dünyanın en önemli tarihi yapılarından birine ev sahipliği yapıyor.
Batı Akdeniz TV olarak tarihimizin izlerini sürmeye ve geçmişin bilinmeyen hikâyelerini gün yüzüne çıkarmaya devam edeceğiz.