“İstek, coşku” anlamına gelen şevk, bir çeşit aşktır. Çoğu yerde aşk ile karıştırılan şevk sözcüğü aşkın bir görünümüdür. İçinde şevk olan kişi bir şeyler yapmak için çalışır. Bu yönüyle şevkin zıt anlamlısı, atalettir.
İnsanoğlu her şeye karşı şevk duyabilir. Dağa taşa, kurda kuşa, ata yata, çocuklara yaşlılara… Bu sözcük hobi kavramı ile de karşılanamaz. Evet hobi de bir çeşit sevmektir. Ama şevkteki sevinç ve tutku onda yoktur.
Şarkılara ve şiirlere konu olan aşk genelde karşı cinse, ilahilere konu olan aşk ise Allah’a ve peygambere duyulan aşktır. Aşkın daha bin bir görünümü var. Ve bunların hepsi de insanı kanatlandırır. İçini bir şeyler yapmak arzusu ile doldurur.
İnsanın içinde ne zaman şevk biterse o zaman ölür. Belki ölmez, canlı cenaze olur. Yukarıda sözünü ettiğimiz şeylerin tümü insana yaşamak arzusu veren şeylerdir. İster taşı sev ister toprağı. Sevebiliyorsan umut vardır.
O’Henry’nin “Son Yaprak” adlı bir öyküsü var. Bu öyküde aynı pansiyonda kalan iki kız arkadaştan biri vereme yakalanır. Pencereye tırmanmış bir asmada sonbaharın soğuğuna ve rüzgarına karşı direnen yaprakları saymaya başlar. Arkadaşına da “Son yaprak düştüğünde ben öleceğim” der. Arkadaşı bunu doktora götürür. Doktor durumunun ümitsiz olduğunu, bir gün modaya dair, geleceğe dair bir soru sorarsa umudun yeşerebileceğini söyler. Kız alt katta oturan ressam Behman’a durumu anlatır. Ressam kızar. Yaşlıdır, başarısızdır. Ama en güzel resmi yapmayı ve meşhur olmayı umut eder. Asmada son bir yaprak kalır. Soğuğa, rüzgâra ve yağmura karşı inatla direnen son bir yaprak. Yaprağın dibinde yeşil bir kısım vardır. Hasta kız birkaç gün yaprağın düşmesini bekler. Sonra bakar ki yaprak düşmüyor, kız arkadaşından bir çorba ister. Kısa süre sonra da yileşir.
Birkaç gün sonra ressam Behman ölür. Zatürre’den ölmüştür. Hasta kızın arkadaşı, Behman’ın neden öldüğünü şöyle açıklar: “Behman gecenin soğuğunda ve yağmurunda yaprağı tutkalla asmaya tutturmuş ve dibini yeşile boyamış, o gece de üşütmüş hastalanmıştır. “
Öykünün kahramanı Behman mıdır, yoksa hasta kız mıdır? Yorum sizin. Ben hasta kıza da Behman’a da saygı duyuyorum. Bir şeyi şevkle yapıyorsanız elde ettiğiniz her şey içinize siner. Şevkle çalışmıyorsanız, kazandığınız paranın da, çektiğiniz sıkıntının da, elde ettiğiniz yorgunluğun da bir hayrını görmezsiniz. Yaptığınız işi şevkle yapıyorsanız yorulduğunuza değer. Şevk, iştah gibidir. İştahla yiyebilirseniz soğan ekmek de besleyicidir. İştahsız yiyorsanız kebap bile bedeninize yaramaz.
Aynı şevki saçınızı tararken, bir yeri gezerken, ayakkabınızı boyatırken, tarlada çalışırken, bir çocuğun başını okşarken duyabiliyorsanız, inanın, sizden daha zengin kimse yoktur.
SOMSÖZ: ŞEVKİ’Yİ YİTİRSENİZ DE ŞEVKİNİZİ YİTİRMEYİN!
